HTTP 429 Too Many Requests ne anlama gelir?
HTTP 429, istemcinin belirli bir sürede izin verilenden fazla istek gönderdiğini bildiren hız sınırlama yanıtıdır. Hangi kullanıcının sayıldığı ve kotanın nasıl hesaplandığı API'nin politikasına bağlıdır; durum kodu belirli bir algoritma dayatmaz. RFC 6585 bölüm 4, 429 durumunu ve bu sınırı tanımlar.
Bir arama API'sinin tek kullanıcının yoğun isteği yüzünden diğer kullanıcılara cevap verememesi, hız sınırının çözmeye çalıştığı sorunlardan biridir. Fakat her 429 kötü niyetli davranış demek değildir. Hatalı bir yeniden deneme döngüsü veya aynı hesabı kullanan birden fazla sekme de kotayı tüketebilir.
Kota IP adresine mi kullanıcıya mı bağlanmalı?
Kota anahtarı, korunmak istenen kaynağı ve adil paylaşım kuralını temsil etmelidir. IP adresi, kullanıcı hesabı, müşteri kuruluşu veya bunların uç noktayla birleşimi farklı sonuçlar üretir.
Yalnızca IP kullanmak, ortak ağdan çıkan farklı kişileri aynı kotaya bağlayabilir. Yalnızca hesaba bakmak ise anonim uç noktalar için yeterli değildir. Ucuz bir okuma isteği ile maliyetli bir dışa aktarmanın aynı kotayı paylaşması da bilinçli bir ürün kararı olmalıdır.
Güvenilir kimlik doğrulamasından gelen kullanıcı bilgisini kullanın. İstemcinin gönderdiği rastgele bir kullanıcı kimliğini kota anahtarı saymak, kotanın kolayca değiştirilmesine yol açar. Ağ geçidi arkasında IP kullanılıyorsa, adresi hangi güvenilir katmanın belirlediğini de netleştirin.
Sabit pencere ve token bucket nasıl ayrılır?
Sabit pencere belirli bir zaman dilimindeki istekleri sayar; token bucket ise zamanla yenilenen bir bütçeden her istek için pay tüketir. İkisi de aynı hız hedefini farklı ani trafik davranışlarıyla uygulayabilir.
Sabit pencere sınırının hemen öncesi ve sonrasında gelen iki yoğun grup, kısa bir aralıkta beklenenden fazla iş başlatabilir. Token bucket'ta izin verilen birikmiş bütçe ani trafiğin boyutunu belirler. AWS'nin throttling açıklaması, hız ve burst kapasitesinin ayrı değerlendirilmesine somut bir örnek verir.
Birden fazla uygulama sürecinde yalnızca yerel bellekte tutulan sayaçların kendiliğinden ortak kota oluşturmasını beklemeyin. Genel bir kota gerekiyorsa ortak ve atomik bir sayaç veya bu işi üstlenen bir ağ geçidi gerekir. Sayaç altyapısı çalışmadığında hangi işlemlere izin verileceği de açıkça kararlaştırılmalıdır.
API 429 yanıtında ne göndermeli?
429 yanıtı, istemcinin hız sınırına takıldığını anlaşılır biçimde açıklamalıdır. Retry-After göndermek faydalıdır, fakat 429 referansına göre her yanıtta bulunması zorunlu değildir.
HTTP/1.1 429 Too Many Requests
Retry-After: 30
Cache-Control: no-store
Content-Type: application/json
{"code":"rate_limit_exceeded","message":"Please wait before retrying."}
Bu örnekte 30, saniye cinsinden bir bekleme önerisidir; sitenin gerçek kotası veya bütün API'ler için önerilen bir sayı değildir. Kod ve mesaj, uygulamanın hata sözleşmesinin örnek alanlarıdır.
RFC 6585, 429 yanıtlarının önbellekte saklanmamasını ister. Örnekte no-store bunu açıkça bildirir. Başka bir kullanıcının kota sonucunu ortak önbellekten dağıtmak istemezsiniz; HTTP önbellekleme rehberi ilgili başlıkları açıklar.
Retry-After saniye mi tarih mi içerir?
Retry-After, negatif olmayan tam sayı saniye veya bir HTTP tarihi taşıyabilir. İstemci, başlığı her zaman sayı kabul etmemelidir. MDN Retry-After referansı, iki biçimi de belgeler.
HTTP/1.1 429 Too Many Requests
Date: Mon, 02 Nov 2026 09:29:30 GMT
Retry-After: Mon, 02 Nov 2026 09:30:00 GMT
Cache-Control: no-store
İkinci örnekte zamanlar arasında 30 saniye vardır. Gerçek istemci saat farkını, toplam işlem süresini ve kullanıcı iptalini hesaba katmalıdır. Süre dolduğunda bütün istemcilerin aynı anda tekrar başlaması da yeni bir trafik dalgası oluşturabilir. Jitter eklemek, sunucunun bildirdiği asgari beklemeyi kısaltmak için gerekçe değildir.
Farklı origin üzerindeki API'nin Retry-After başlığını JavaScript ile okuyacaksanız, sunucunun uygun CORS politikası yanında bu başlığı da açması gerekebilir. Access-Control-Expose-Headers referansı, ağ panelinde görülen başlıkla kodun okuyabildiği başlığın neden farklı olabildiğini açıklar.
İstemci 429 alınca nasıl davranmalı?
İstemci, 429 aldıktan sonra aynı işi sınırsız ve anında tekrarlamamalıdır. Bekleme politikasını deneme sayısı, toplam süre sınırı ve işlemin tekrar güvenliğiyle birlikte tasarlayın.
Arama kutusunda eski sorguları iptal etmek veya gereksiz istekleri azaltmak çoğu zaman körlemesine tekrar denemekten daha yararlıdır. Ödeme veya sipariş gibi değişiklik yapan işlemlerde yeniden gönderimin etkisi ayrıca değerlendirilmelidir. Retry ve backoff rehberi, istemci tarafındaki bu kararları detaylandırır.
Testlerde kota sınırı, pencere yenilenmesi, ortak ağdaki iki kullanıcı ve birden fazla sunucu üzerinden eşzamanlı istekler ayrı incelenmelidir. Yalnızca tek tarayıcıda birkaç kez düğmeye basmak, genel kotanın doğru uygulandığını göstermez.
Sık sorulan sorular
429, kullanıcının yetkisiz olduğunu mu gösterir? Hayır. Kimlik ve yetki hatalarıyla hız sınırı farklı durumlardır; 401/403 rehberi bu ayrımı anlatır.
Retry-After her zaman bulunur mu? Hayır. Eksik veya geçersiz başlık için sınırlı bir istemci politikası tanımlayın.
Yeni token almak kotayı sıfırlamalı mı? Bu bir uygulama kararıdır. Hesap kotasını ham token metnine bağlamak, aynı hesabın yeni token ile bütçesini değiştirmesine yol açabilir.

